Thống kê dân số những năm gần đây ở Nhật Bản cho thấy số lượng các trẻ em lai được sinh ra tại nước này ngày càng nhiều. Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản vừa đưa ra báo cáo cho biết - cứ trong 30 trẻ sinh ra đời năm 2006 có ít nhất một em có bố hoặc mẹ có nguồn gốc từ nước ngoài (chiếm khoảng 3,2%). Trên tổng số 1,1 triệu trẻ em Nhật Bản ra đời năm 2006 có 35.651 trẻ lai. Thống kê cũng cho thấy, hiện có khoảng 19.000 trẻ em có bố không phải là người Nhật Bản, 26.000 trẻ em có mẹ là người nước ngoài và có 9.000 trẻ em có bố mẹ đều là người nước ngoài. Điều này phản ánh một khuynh hướng là ngày càng có nhiều người nước ngoài đến Nhật Bản làm việc hoặc học tập ở lại và lập gia đình với người dân xứ sở mặt trời mọc.



Một thế hệ công dân mới của Nhật Bản.

CHDCND Triều Tiên và Hàn Quốc là nhóm những ông bố “ngoại” lớn nhất ở Nhật Bản; tiếp theo là Trung Quốc và Brazil. Nhóm những bà mẹ “ngoại” nhiều nhất thuộc về Trung Quốc, tiếp theo là Philippines, CHDCND Triều Tiên và Hàn Quốc.

Sự gia tăng các gia đình đa chủng tộc đã giúp tăng tính đa dạng văn hóa ở Nhật Bản, hình thành một thế hệ công dân toàn cầu mới ở nước này. Nhưng điều này cũng đặt ra nhiều vấn đề mới. Các chuyên gia dân số học Nhật Bản đang kêu gọi phải có một khung pháp lý, một sự bảo vệ về luật pháp cho thế hệ công dân “lai” này. Điều này cũng đặt ra những thách thức cho giáo dục ở Nhật Bản-làm thế nào để tạo ra một môi trường với các cư dân có những nền văn hóa khác nhau cùng tồn tại, hòa nhập được với văn hóa của “quê cha đất tổ”, nhưng vẫn bổ sung được những nét khác biệt văn hóa khác.

Một vấn đề lớn cũng đang gây khó khăn đó là việc dạy ngoại ngữ cho các công dân “lai” ở Nhật Bản. Kết quả nghiên cứu tại các trường học công do Bộ Giáo dục Nhật Bản công bố, tính đến tháng 9-2007, có đến 25.411 em học sinh có bố hoặc mẹ là người nước ngoài cần sự trợ giúp ngôn ngữ trong những năm đầu cuộc sống, tăng 13,4% so với năm trước đó. Số lượng những em học sinh như thế đã tăng 46,9% từ năm 1997, khi ngày càng có nhiều công dân “lai” của Nhật Bản ra đời. Nhiều em trong đó từ nước ngoài trở về. Tuy nhiên việc dạy ngôn ngữ bản địa cho các công dân này chưa theo kịp với đà phát triển. Các chuyên gia hồi tháng 6 vừa qua đã đề nghị Bộ Giáo dục tăng cường đào tạo giáo viên tiếng Nhật để đáp ứng nhu cầu đang tăng lên. Sự chậm chạp trong việc tăng cường giáo viên dạy tiếng Nhật đã khiến cho nhiều em không thể học được tiếng Nhật, mà sử dụng ngôn ngữ của bố hoặc mẹ “ngoại” của mình như Bồ Đào Nha, Trung Quốc, Tây Ban Nha.

Đã từng có thời Nhật Bản khuyến khích các công dân mình kết hôn với người nước ngoài để cải thiện về nòi giống và học hỏi những điều mới. Một thế hệ công dân lai đã sinh ra ở nhiều nơi trên thế giới và nhiều người đang quay tìm về quê cha đất tổ. Thế nhưng một thế hệ công dân “lai” khác cũng đang hình thành trên chính nước Nhật khi mà có nhiều thế hệ công dân nơi khác đến định cư tại nước này. Điều này đang đặt ra những thách thức không nhỏ cho xứ sở hoa anh đào.

( Theo Japan Times )