[15.03.2012] Nhà văn, nhà thơ Hachikai Mimi đến Việt Nam

[nic-chan]

Từ ngày 20 – 24.3, Hachikai Mimi_nhà văn, nhà thơ trẻ của Nhật Bản có những buổi tọa đàm tại Hà Nội, Huế và TP.Hồ Chí Minh. Tại đây, cô sẽ trao đổi những thông tin, hiểu biết của mình về những vấn đề nổi cộm trong văn thơ đương đại Nhật Bản.


Hachikai Mimi sau khi tốt nghiệp Thạc sỹ văn học Nhật Bản tại đại học Waseda đã tích cực sáng tác thơ, tiểu thuyết và viết một số nội dung cho sách tranh. Không những vậy, cô còn tham gia dịch thuật một số sách tranh của nước ngoài, phê bình văn thơ và tham gia thuyết trình tại một số điểm công cộng.

Cô đã nhận được nhiều giải thưởng văn học của Nhật Bản. Tập thơ đầu tay của cô với tựa đề “Nơi trận địa ẩm ướt lên” đã giành được một trong những giải thưởng danh giá nhất về thơ của Nhật Bản. Ngay tập thơ thứ 2 xuất bản năm 2004 với nhan đề “Đêm loài ăn thịt bị ăn thịt” cũng dành được giải Geijutsu Sensho Shinjin prize.

Với văn học cổ điển Nhật Bản, cô thường sử dụng thủ pháp chơi chữ. Có thể nói với sự nhạy cảm tinh tế với ngôn từ và kiến thức về văn học cổ điển nhật Bản, cô sẽ ngày càng tiến xa hơn trong lĩnh vực sáng tác thơ văn của mình.

Buổi thuyết trình sẽ được Mimi trực tiếp thực hiện bằng tiếng Nhật có phiên âm tiếng Việt. Thời gian diễn ra các buổi tọa đàm: Hà Nội từ 9 – 10 giờ 30 ngày 20.3 tại hội trường tầng 2 Viện Văn học, 20 Lý Thái Tổ. Ngày 22.3 lúc 9 – 10giờ 30 tại Trung tâm Văn hóa Phương Nam, 15 Lê Lợi TP.Huế. Và tại TP.Hồ Chí Minh vào lúc 14 – 15 giờ 30 ngày 24.3, buổi tọa đàm sẽ diễn ra tại hội trường D201, Trường ĐH KHXH&NV số 10 – 12 Đinh Tiên hoàng, quận 1.
Hồng Mây

[nic-chan]

QĐND Online – Nhận lời mời của Trung tâm Giao lưu Văn hóa Nhật Bản tại Việt Nam, ngày 20-3 tại Viện Văn học (Hà Nội), nữ nhà thơ, nhà văn trẻ của Nhật Bản Hachikai Mimi đã có buổi thuyết trình với chủ đề “Văn học đương đại Nhật Bản - nhìn từ thơ”.

Trong buổi thuyết trình, H. Mimi đã giới thiệu những nét khái quát về văn học đương đại Nhật Bản. Bằng sự nhạy cảm với ngôn từ và kiến thức về văn học cổ điển Nhật Bản, cô cho rằng “thơ là tổng hợp những dòng cảm xúc tinh tế, được diễn tả một cách cô đọng nhất”.

Trong đời sống hàng ngày, ngôn từ là công cụ để giao tiếp, nó thể hiện tâm hồn của con người. Đối với thơ cũng vậy, người đọc phải cảm nhận được ngôn từ cũng như cách sử dụng từ ngữ trong đó.

Nữ nhà thơ, nhà văn trẻ của Nhật Bản Hachikai Mimi (trái) tại buổi thuyết trình.

Theo H. Mimi, hiện nay ở Nhật Bản, người muốn sáng tác nhiều hơn người đọc thơ. Đặc biệt là đối với giới trẻ, họ muốn thể hiện cảm xúc của mình qua thơ, truyền tải những suy nghĩ, cách cảm nhận thế giới xung quanh qua những câu chữ. Trong mỗi bài thơ, câu chữ luôn được chú trọng. Khi dịch một tác phẩm bằng thơ, dịch giả cần phải chạm tới âm vang của ngôn ngữ gốc. Thơ là hiện thân giữa ý nghĩa của ngôn từ và âm nhạc. “Khi đọc một bài thơ của Việt Nam được dịch sang tiếng Nhật Bản, tôi luôn muốn hiểu trọn vẹn, chính xác bản gốc của tác phẩm đó”, nhà thơ chia sẻ.

Với Hachikai Mimi, thơ và văn xuôi có lúc đồng thanh nhất thể, nhưng cũng có lúc đoạn tuyệt. Cô thường tiếp cận với Văn học cổ điển của Nhật Bản và sử dụng thủ pháp chơi chữ. Trong các sáng tác của cô, thơ vẫn là chủ đạo, cô viết văn xuôi là để hiểu về thơ hơn nữa. Tập thơ đầu tay của cô có tên gọi Ima nimo uruotteiku jinchi (Nơi trận địa ẩm ướt lên), được xuất bản sau khi cô tốt nghiệp đại học đã giành được giải thưởng Nakahara Chuya prize, một trong những giải thưởng danh giá nhất về thơ của Nhật Bản. Tập thơ thứ hai có tên gọi Ku mono wa kuwareru yoru (Đêm loài ăn thịt bị ăn), được xuất bản vào năm 2004, đã giành được giải Geijutsu Sensho Shinjin prize, một giải thưởng dành cho thơ của Bộ Giáo dục, Văn hóa, Thể thao, Khoa học và Kỹ thuật Nhật Bản…

Tại buổi thuyết trình, nữ nhà thơ, nhà văn cũng đã giải đáp thắc mắc của nhiều độc giả về văn học và thơ đương đại Nhật Bản cũng như những sáng tác của mình. Với một tâm hồn nhạy cảm, tinh tế, H. Mimi hứa hẹn sẽ ngày càng tiến xa trong lĩnh vực sáng tác thơ văn của mình.

Tin, ảnh: Thu Huyền-Thúy Hằng

[nic-chan]

SGTT.VN - Với những chia sẻ ngắn gọn nhưng thẳng thắn và trực diện, cây bút trẻ của làng văn Nhật Bản – Hachikai Mimi mang lại một cái nhìn rõ nét về thơ Nhật Bản hiện đại trong vai trò diễn giả của buổi thuyết trình “Văn học Nhật Bản – Nhìn từ thơ”, diễn ra sáng 20-3 tại Hà Nội.

Nhà thơ Hachikai Mimi trong buổi giao lưu tại Hà Nội. Ảnh: Hi Lam

Với một thi sĩ, việc mở rộng thể loại viết văn, tùy bút, vừa dịch sách… như chị phải chăng có tác động tích cực nào đó việc sáng tác thơ?


Cũng đã có người hỏi tôi: Tại sao viết nhiều thể loại như thế? Hoặc viết nhiều thể loại như thế thì có bị… lẫn không? Với thắc mắc của chị, câu trả lời của tôi là: Tôi viết văn xuôi là để suy nghĩ nhiều hơn nữa về thơ.

Là một nhà thơ tự do nhưng các sáng tác của chị đôi chỗ phảng phất chút hơi hướng thơ cổ, và thường vận dụng thủ pháp “chơi chữ”. Đó là chủ ý nhằm tạo sự khác biệt?


Có nhiều chỗ đúng là chủ ý, nhưng cũng có nhiều chỗ “thành hình” một cách tự nhiên. Mặc dù chưa từng làm thơ tanka hay haiku, nhưng tôi thích tìm kiếm những từ cổ đã mất đi, hoặc bị lãng quên để đưa vào thơ. Tôi vẫn cho rằng, thơ, dù là thơ cổ hay thơ cách tân, thì luôn có định mệnh gắn liền với tiếng mẹ đẻ.

Một cách ngắn gọn, chị định nghĩa thế nào về thơ cách tân và sứ mạng của các nhà thơ cách tân?

Thơ cách tân, hoặc thơ tự do tức là không tuân theo một quy luật nào cả. Theo tôi hiểu, nó được sinh ra từ cuộc giao tranh giữa thơ và văn xuôi. Nó cố gắng “bắt” được những cái mơ hồ trong đời sống mà cả văn xuôi và thơ cổ không diễn đạt được. Đặc tính này tạo nên một vị trí riêng cho thơ hiện đại trong văn học và đời sống tinh thần của người dân Nhật Bản. Đương nhiên, tại Nhật, những nhà thơ tự do là những người có khả năng phát hiện ra khe lách giữa thơ và văn xuôi.

Phá bỏ mọi quy luật, thơ cách tân Nhận Bản liệu có đề cao tính nổi loạn và phản kháng? Hiện tại, dòng chảy chủ đạo trong thơ cách tân Nhật Bản là gì?

Theo tôi, thơ tự do thậm chí nặng về sự trau chuốt, và nâng niu từng câu chữ còn hơn cả văn xuôi. Tuy chưa được đọc tác phẩm nào của các nhà thơ Việt Nam. Nhưng tôi nghĩ, thơ tự do của các bạn cũng phá cách theo kiểu như vậy. Tại Nhật, các nhà thơ cách tân chủ yếu viết về những xung đột giữa thực tế với con người và những vấn đề xã hội. Tuy nhiên, tính chất phản kháng hoàn toàn không hiện diện trong thơ. Và đặc biệt, các tác phẩm thơ cách tân đều thờ ơ với yếu tố chính trị.

Tại Việt Nam, Murakami là một hiện tượng. Qua các tác phẩm của ông, có vẻ như việc đi sâu vào những vấn đề mang tính toàn cầu hóa rất nổi bật. Hiện nay xu thế nào đang thu hút các cây bút Nhật Bản?

Những khó khăn, đời sống nội tâm, cảm xúc và nỗi cô độc của con người trong xã hội hiện đại. Còn nói về văn học dịch, văn học châu Phi, châu Á và thậm chí những khu vực hẻo lánh đang là mối quan tâm lớn của chúng tôi. Tại Nhật Bản, “toàn cầu hóa” sẽ được hiểu là một xu thế hướng đến phương Tây, được phương Tây ưa chuộng. Nếu ai đó cho rằng, những vấn đề được đặt ra trong các tác phẩm của Murakami là những vấn đề mang tầm toàn cầu hóa, thì nó cũng chỉ được gói gọn trong khuôn khổ sáng tác của Murakami mà thôi, không phải là xu hướng chung của văn học Nhật Bản hiện đại.

Sinh năm 1974, nhà thơ, nhà văn Hachikai Mimi hiện là một trong những cây bút đầy triển vọng của làng văn Nhật Bản. Sau khi tốt nghiệp khoa Văn học, đại học Waseda, cô xuất bản tập thơ đầu tay: “Nay trận địa ẩm ướt lên”, và tác phẩm này giành được giải thưởng cao quý Nakahara (Một trong những giải thưởng danh giá nhất về thơ của Nhật Bản, được trao tặng hàng năm cho những tập thơ nổi bật của dòng thơ đương đại. Năm 2005, tập thơ thứ hai của Hachikai “Đêm loài ăn thịt bị ăn” giành giải thưởng của bộ Giáo dục – Văn hóa – Thể thao – Khoa học và kỹ thuật Nhật Bản. Hiện Hachikai Mimi là Giáo sư thỉnh giảng bộ môn văn học, đại học Waseda.

Sau buổi thuyết trình tại Hà Nội, nhà thơ Hachikai Mimi sẽ có hai buổi thuyết trình tiếp theo tại Huế (sáng 21.3) và tại TP Hồ Chí Minh (sáng 22.3)

HƯƠNG LAN (THỰC HIỆN)