em bổ sung bài chị Ka 
TT - Khi Fiona Graham cho gia đình biết mình sắp tham dự một khóa đào tạo để trở thành geisha (kỹ nữ Nhật Bản), người nhà cô chỉ nhướng mắt. "Họ đã từng chứng kiến một, hai chuyện thú vị của tôi ở Nhật nên tin này không khiến họ bất ngờ nữa" - Fiona kể lại.
Geisha Fiona Graham - Ảnh: Sayuki.net
Là công dân của thành phố Melbourne, Úc, vào năm 15 tuổi, Fiona Graham giành được một suất trong chương trình trao đổi học sinh giữa Úc - Nhật và đã đặt chân lên đất nước mặt trời mọc với nhiều xúc cảm choáng ngợp. Xứ sở hoa anh đào khiến Fiona lưu luyến đến nỗi cô quyết tâm ở lại để thi vào Trường đại học Keio danh tiếng ở Tokyo và từ đó đã trải qua hơn mười năm nghiên cứu về nước Nhật.
Sau khi tốt nghiệp đại học, Fiona đầu quân cho một công ty Nhật trong vài năm để lấy kinh nghiệm thực hiện luận án thạc sĩ ở Đại học Oxford, trước khi hoàn tất học vị tiến sĩ ngành nhân loại học. "Một nhà nhân loại học phải thâm nhập xã hội để có kinh nghiệm thật sự về chủ đề mà họ nghiên cứu". Cô cho biết đã học rất nhiều điều về nền tảng xã hội Nhật: "Bất cứ tổ chức nào của Nhật và bất cứ môi trường truyền thống nào của Nhật cũng có chung một số đặc điểm của thế giới Thần đạo, thế giới sumo, thế giới của các phi công Kamizake (tên phi đội Thần Phong đã xóa sổ hạm đội của Mỹ trong Thế chiến thứ hai)".
Làm geisha
Với tiếng Nhật khá giỏi, Fiona Graham xin được nhập môn vào Asakusa, một trong sáu khu geisha cổ còn tồn tại ở Tokyo. Cô được đặt cho một cái tên là Sayuki, có nghĩa "hạnh phúc rỡ ràng". "Làm geisha có vẻ là một ý tưởng tuyệt vời, bởi lâu nay chưa có nhiều người viết về geisha từ quan điểm của người trong cuộc. Tôi biết cuốn Hồi ức của một geisha đã được xuất bản nhưng đó là tiểu thuyết. Còn tôi, tôi muốn làm một phim tài liệu đi sâu vào thế giới đó để giới thiệu thực tế cuộc sống của geisha", cô gái Úc giải thích lý do.
Đầu năm ngoái, Fiona bắt đầu bước vào nhà geisha ở Asakusa. Ở đó, cô học những "phép tắc cơ bản" trong cách mở - đóng cửa, đứng - ngồi và các kỹ năng đánh trống, pha trà, trò chuyện, múa, thổi sáo tre... Tất nhiên cô cũng phải học cách mặc kimono, đánh phấn trắng khuôn mặt và luyện điệu bộ phô trương theo kiểu geisha.
Chỉ riêng về phần phục trang đã khiến cô gái bình thường dung dị này rụng rời vì chúng ngốn mất khoảng một giờ, và "nếu đã trét phấn trắng kỹ càng trên mặt mà bạn lỡ bôi màu đỏ lên, thế là phải tẩy trang toàn bộ để làm lại từ đầu". Bên cạnh đó lại còn phải học cách tiếp xúc giữa các geisha với nhau. Khó vậy nhưng Sayuki - Fiona đoan quyết không nhận bất kỳ sự trợ giúp nào vì mình là người nước ngoài. "Các giáo viên quên mất tôi không giỏi tiếng Nhật lắm. Nhưng đến ngày quyết định tôi sẽ có buổi trình diễn đầu tiên hay không (vào ngày 19-12-2007), tôi đã nỗ lực và vượt qua" - Fiona rất tự hào mình là người phương Tây đầu tiên được cộng đồng geisha chào đón.
Hiện mỗi ngày tiến sĩ Oxford tham dự những sự kiện đặc biệt như lễ pha trà, còn ban đêm tham gia những bữa tiệc lớn với tư cách thực tập sinh. Thông thường sau tiệc lớn, các geisha phải đi tới phòng riêng để rót rượu, gắp thức ăn và mồi xì gà cho khách. Giá cả một buổi tiếp gồm hai geisha và hai khách (giá tùy thuộc số lượng khách và geisha) là 80.000 yen (754 USD). Với mức giá đó, geisha tấu nhạc, múa và trò chuyện với khách. Khi được nhà báo hỏi geisha và khách hàng có tiếp tục mối quan hệ của mình sau buổi tiệc hay không, Sayuki - Fiona biểu diễn tài nghệ lảng tránh trả lời của geisha. Cô nói: "Mỗi phụ nữ đều có thể yêu, nhưng đó không phải là một phần của công việc".
Sayuki cho biết một trong những việc cô ưa thích nhất là mặc kimono. Ứng với từng mùa khác nhau sẽ có áo kimono khác nhau. Kimono của Sayuki có giá khoảng 10.000 USD/áo và cô có cả một bộ sưu tập nhờ "vài người bạn giàu có của tôi". Tất nhiên, Sayuki cũng dùng kimono của nhà geisha. Kế nữa là cơ hội "nhìn thấy kiến trúc đẹp nhất của Nhật, những bộ kimono cực tinh vi, những bức tranh tuyệt đẹp, món ăn ngon nhất của Nhật, những điệu múa và âm nhạc hàng đầu".
Và tương lai
Theo những gì Sayuki quan sát được, "trái với những chuyện tưởng tượng lâu nay, geisha không phải gái gọi cao cấp mà chỉ là những người giúp kẻ khác giải trí trong những nhà hàng truyền thống thượng hạng". Giai đoạn đã qua của Sayuki thật đầy căng thẳng nhưng trái ngọt của nó sẽ là một cuốn phim tài liệu và một quyển sách nói về những trải nghiệm của cô trong "thế giới hoa và liễu", theo lời nữ tiến sĩ. "Đã có vài phim tài liệu về geisha nhưng chưa có phim nào do người làm phim là nhà nhân loại học sống trong lòng thế giới geisha thực hiện", cô nói.
Theo dự kiến, Sayuki sẽ trở thành geisha chính thức vào cuối năm nay. Hiện tại, nữ tiến sĩ nhân loại học chưa thể quyết định mình sẽ ở lại làm geisha trong bao lâu.
THỦY TÙNG (Japan Times, Otago Daily Times, Sayuki.net)
hục cô í quá . :aaa::aaa::aaa:
Bookmarks