Câu chuyện đất hiếm: “Cái khó ló cái khôn”
(Tamnhin.net) - Hãng điện tử Hitachi hàng đầu Nhật Bản đã phát minh ra một phương pháp hiệu quả nhằm tái chế “đất hiếm” từ các thiết bị điện tử và đồ gia dụng bị thải loại.
Hitachi cho biết hãng đang có ý định triển khai công nghệ mới này từ nay đến năm 2013 và hy vọng sẽ thu gom được 60 tấn “đất hiếm” mỗi năm. Với số lượng thu gom được, Hitachi hoàn toàn có thể đáp ứng đủ 10% nhu cầu “đất hiếm” của hãng.
Ông Kenji Baba, phụ trách bộ phận tái chế của Hitachi, cho biết: “Chúng tôi cần phải quay vòng đất hiếm, tiến tới cắt giảm chi phí và biến quá trình này trở thành một chu trình tự động hóa với triển vọng thương mại hóa”.
Tại trụ sở của hãng, Hitachi đã cho ra mắt dây chuyền tái chế đất hiếm. Công đoạn một của chu trình này là dùng máy tách vật liệu. Cỗ máy này có khả năng tách nam châm khỏi các linh kiện như ổ cứng máy tính. Nếu như trước đây, thao tác tái chế do con người thực hiện sẽ phải mất một giờ đồng hồ để tách nam châm khỏi 12 ổ cứng. Nay với cỗ máy mới, một công nhân có thể tách được 100 ổ cứng.
Công đoạn tiếp theo của chu trình tái chế là tách đất hiếm khỏi các chất liệu khác nhau trong nam châm mà không sản sinh ra chất thải độc hại như sử dụng kỹ thuật truyền thống. Hitachi cho biết hãng đã phối hợp cùng với Học viện Khoa học Công nghệ của trường Đại học Tokyo phát triển công nghệ này. Mục đích của công nghệ tái chế là phải tách ra được hai nguyên tố quan trọng có trong đất hiếm là neodymi và dysprosi từ bột nam châm mà không cần dùng đến hóa chất độc hại. Theo một kỹ thuật viên của Hitachi, sử dụng công nghệ này sẽ giúp hãng thu hồi được khoảng 2-3 gam kim loại hiếm từ một ổ cứng và 20-30 gam từ bộ nén khí. Thiết bị phân tách mới sẽ thu được khoảng 2-4 tấn nam châm từ 200.000 ổ cứng và 60.000 bộ nén khí mỗi năm.
Khoảng 90% số lượng đất hiếm xuất khẩu trên thế giới là của Trung Quốc. Trong khi đó, chính phủ và các doanh nghiệp Nhật Bản đang nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung đất hiếm, kể từ khi Trung Quốc giảm bớt xuất khẩu mặt hàng chiến lược này sang Nhật Bản trong bối cảnh xảy ra tranh cãi ngoại giao sau khi Lực lượng bảo vệ bờ biển Nhật Bản bắt giữ tàu cá Trung Quốc gần quần đảo tranh chấp Senkaku (phía Trung Quốc gọi là Điếu Ngư). Một trong những nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung đất hiếm chính là công nghệ tái chế đất hiếm từ những thiết bị điện tử bị thải loại mà Hitachi vừa phát minh sáng chế.
Hãng Hitachi hiện đang có kế hoạch tìm kiếm những nguồn cung “đất hiếm” mới, đồng thời cũng nghiên cứu phát triển những vật liệu thay thế. Hitachi cho biết hãng sẽ hoàn tất xây dựng cơ sở tái chế “đất hiếm” vào năm 2013 và tách khoảng 50-60 tấn đất hiếm từ các linh kiện điện tử và thiết bị nén khí trong máy điều hòa nhiệt độ từ nay đến thời điểm đó.
Tháng trước, tập đoàn Toshiba cũng vừa phát triển công nghệ tái chế các kim loại có trong đất hiếm, dựa vào qui trình chiết xuất quặng uranium.
Hữu Thắng (theo Mainichi Shimbun)
