Cảnh người chết "chen chúc" với người sống tại Nhật Bản (Ảnh: Carto.net)

Giá đất tăng vọt, chi phí chăm sóc mộ phần tốn kém, gia đình ít con cái là những nguyên nhân khiến người Nhật Bản thay đổi hình thức mai táng với tiêu chí: tiết kiệm, đơn giản.


Kubo và Sachiko Sakurai là 2 người bạn thân như hình với bóng. Họ cùng hát trong nhóm đồng ca, cùng đi ăn trưa và ăn tối, thậm chí cùng cầu nguyện chung với nhau. Sự gần gũi giữa họ sẽ không bị cái chết làm đứt đoạn. Kubo và Sakurai là thành viên của nhóm Phật tử tại ngôi chùa Tochoji ở khu trung tâm Tokyo, được nối kết bằng một mục đích: khi chết họ sẽ không chọn cách được chôn cất kế bên những người thân trong gia đình mà phần tro xương của những người trong nhóm sẽ được đặt chung trong một phòng thờ. "Chúng tôi như một đại gia đình", Kubo, 64 tuổi, cho biết.

Ngôi mộ gia đình là truyền thống đã hình thành tại Nhật Bản từ hơn 1.000 năm qua. Tuy nhiên, mọi chuyện đã thay đổi khi giá đất dành cho người chết cứ tăng vùn vụt, tình trạng ly hôn tăng và các gia đình ngày càng có ít con cái. "Trong một ngôi mộ bình thường, mọi người trong gia đình sẽ cùng "tề tựu" bên nhau khi chết. Nhưng nếu bạn chỉ có một mình thì sao?", Bendo Kuroo, sư trụ trì tại chùa Tochoji, đặt câu hỏi. Và ông tự trả lời rằng phương pháp cũ giờ đây đã lỗi thời, không thích hợp với cuộc sống hiện đại. Một phần là do dân số Nhật sụt giảm.

Theo Hãng tin AP, hệ thống "một người một mộ" tại chùa Tochoji, như hàng ngàn ngôi chùa khác đang cung cấp cùng các dịch vụ tương tự, là một trong nhiều cách người Nhật chọn lựa cho giấc ngủ ngàn thu của mình. Ngày càng có nhiều chùa chiền nhận lưu trữ hài cốt của người chết trong các phòng nhiều ngăn được xây dưới lòng đất, dành cho những người muốn tiết kiệm tiền. Người thân đến thăm chỉ việc bước vào một căn phòng đặc biệt, đút thẻ vào máy (giống như thẻ rút tiền tự động) và họ sẽ nhận được hộp đựng tro than của người thân để tưởng niệm. Cũng có người không chọn cách làm này, có thể do họ không chịu được cảnh phải "ở" chen chúc trong một không gian chật hẹp. Nhiều người Nhật đang thực hiện cách mà trước đây chưa bao giờ có trong truyền thống của họ: rải tro người chết trên núi, sông, biển.

"Trong khi nhiều người vẫn còn ưa chuộng cách mai táng truyền thống, cũng có những người không hề thấy giá trị của chuyện chôn cất ở đây", Hideo Usui, Tổng biên tập tờ báo Phật giáo Gekkan Butsuji, nhận xét. Theo ông, chuyện phải có được một ngôi mộ an táng tươm tất cho người thân không còn được nhiều người đặt nặng. Lý do chính là chi phí quá đắt đỏ. Một phần mộ tại trung tâm Tokyo có giá đến 100.000 USD và mỗi năm phải trả cho nhà chùa vài trăm USD để chăm sóc, vệ sinh mộ phần. Chi phí ban đầu không phải là mối bận tâm quá lớn cho người Nhật, nhưng chi phí phát sinh sau đó lại là một vấn đề khác vì hiện giờ người Nhật có rất ít con cái. Tại ngôi chùa Tochoji, các thành viên chỉ phải trả khoảng 8.000 USD cho một "chỗ", bên ngoài có khắc chữ mạ vàng, và không cần trả thêm chi phí quét tước hay lau chùi sau đó. Nhà chùa cho biết hệ thống này đang rất thành công: 8.500 người đã đăng ký và Tochoji đang xây dựng thêm 3.000 ô nữa. Trong đó, khoảng 70% là người sống, muốn "đặt chỗ" trước. Sự thay đổi phương thức chôn cất phản ánh chính sự thay đổi trong xã hội Nhật Bản. Hiện nhiều phụ nữ rất chuộng hình thức này vì họ có quan hệ không mấy xuôi chèo mát mái với nhà chồng. Một số người chọn hình thức mai táng theo nhóm người cùng sở thích, chẳng hạn như nhóm nhạc đồng ca, nhóm vẽ màu nước, xếp hình origami hoặc các thú vui khác...

Thụy Miên
baomoi